پيشينه:

زمين شناسى علم شناخت مواد تشکيل دهنده زمين شامل کانى ها و سنگ ها، فرايندهاى درونى و بيرونى تغيير دهنده زمين و ساخت هاى ناشى از عملکرد آنها و در نهايت آگاهى و تدوين سرگذشت و تاريخچه زمين است.

علم زمين شناسى در گذر زمان و با پيشرفت روزافزون علوم و فنون پا به عرصه فعاليت هاى گوناگون نهاده است و اکنون پژوهش هاى زمين شناختى يکى از بنيادى ترين برنامه هاى دولت مى باشد و به عنوان علمى پويا و کاربردى در برنامه ريزى هاى زيربناى کشور جهت شکوفايى اقتصادى پيشرفت صنعتى گام بر مى دارد.

در اين راستا علم سن شناسى به صورت يک رکن اصلى، اساسى ترين نقش را در پويايى و کاربردى کردن هر چه بيشتر علم زمين شناسى ايفا کرده است.

دانش سنگ شناسى در آغاز به توصيف محض و ظاهرى سنگ ها مى پرداخت ولى با اختراع ميکروسکوپ هاى پولاريزان که اساس کار آنها با نور داراى تقارن خطى مى باشد؛ پا به
عرصه هاى جديدى گذاشت و به اين ترتيب مطالعه ميکروسکوپى سنگ ها، بصورت مقاطعى نازک با ضخامتى کمتر از 03/0 ميليمتر، اين امکان را براى سنگ شناسان فراهم آورد که به نوع کانى ها، ارتباط آنها و نيز تجزيه و دگرسانى کانى هاى موجود در سنگ ها، دسترسى يابند؛ و با يارى جستن از تجزيه شيميايى دامنه
طبقه بندى ها و نامگذارى سنگ ها، هر چه بيشتر گسترش يافت؛ اما اين پيشرفت براى علم پوياى سنگ شناسى مثل ساير علوم، پايان يک شروع جديد بود.

موارد استفاده و کاربردى علم سنگ شناسى:

  • بر پايه مطالعات ميکرسوکوپى سنگ ها و با بهره گيرى از روش هاى ژئوشيمايى و نيز سن سنجى چهره سنگ شناسى توصيفى و يا همان پتروگرافى به سنگ شناسى تحليلى و يا پترولوژى تغيير شکل يافت. اکنون سنگ شناسى تحليلى با استفاده از اين روش، به اطلاعات ارزشمندى از تغيير و تحول در روند تبلورى سنگ ها، چگونگى زايش ماگماهاى گوناگون در جايگاه هاى مختلف زمين ساختى و تحول و تکوين آنها و نيز چگونگى روند تغييرات چهره زمين دست يافته است؛ که اين خود بخش مهمى از تاريخچه سياره زمين را تشکيل مى دهد.
  • بر اساس مطالعات ميکروسکوپى سنگ ها و طبقه بندى و نامگذارى آنها، نقشه هاى زمين شناسى در مقياس 1:250000، 1:100000 و اکنون 1:25000 تهيه مى شود. اين نقشه ها، ذخايرى ارزشمند از
    داده هاى بنيادى زمين شناسى مناطق مختلف مى باشند که مسئولان و متخصصين را در برنامه ريزى هاى زيربنايى کشور يارى و رهبرى مى کنند.
  • در انجام پروژه هاى سد سازى به منظور مقاوم سازى سدها از طريق سيمان در
    سنگ ها، مطالعات ميکروسکوپى سنگ ها يکى از مراحل حساس را بخود اختصاص مى دهد.
  • از اطلاعات سنگ شناختى موجود در نقشه هاى زمين شناسى، در اجراى پروژه هاى زير بنايى و حساس راه سازى، تونل سازى و ايجاد نيروگاه ها استفاده مى شود.
  • بر اساس مطالعات سنگ شناختى موجود، نقشه هاى زمين شناسى، به منظور اکتشافات ارزشمند و حياتى ذخاير آب استفاده مى شود.
  • از نقشه هاى زمين شناسى بر اساس مطالعات سنگ شناختى، اکتشافات استراتژيکى نفت و گاز صورت مى گيرد.
  • بر اساس مطالعات سنگ شناختى، در نقشه هاى زمين شناسى اقتصادى،
    پتانسيل هاى معدنى شناسايى و براى اکتشاف آنها برنامه ريزى مى شود.
  • با تشخيص و تعيين دگرسانى ها در مطالعات ميکروسکوپى سنگ ها، به همراه بهره گيرى از روش X-ray و نيز با استفاده از مقادير اکسيدهاى اصلى نمونه ها، نقشه هاى هم زمينه (Isograde) تهيه مى شود که به توسط آن محدوده کانى زايى ها، تمرکز و تجمع کانسارها در مناطق مختلف دگرسانى، مشخص و رديابى مى شود.
  • بر اساس مطالعات سنگ شناختى موجود در نقشه هاى زمين شناسى بلاياى طبيعى و زيست محيطى رديابى و به منظور پيش گيرى و حفاظت در برابر اين بلايا برنامه ريزى صورت مى گيرد.